FOTOGRAFIA AMATORSKA
Zbigniew Wójcik
   STRONA GŁÓWNA      ROZTOCZE      Roztocze. Wycieczka rowerowa Cieszanów-Nowe Sioło-Dachnów-Cieszanów.
Cerkiew Podwyższenia Krzyża Świętego w Dachnowie.

ROZTOCZE - wycieczka rowerowa Cieszanów -  Nowe Sioło - Dachnów - Cieszanów.                    Wycieczka z dnia 24 maja 2021 r. 

W tej fotorelacji pokażę zdjęcia z krótkiej, bo mającej jedynie 17,7 km długości wycieczki rowerowej której głównym celem jest zobaczenie dawnej cerkwi greckokatolickiej z 1864 roku w Dachnowie.
         Cerkiew Podwyższenia Krzyża Świętego w Dachnowie.

Wycieczkę rozpoczniemy w Cieszanowie będącym miastem w powiecie Lubaczowskim liczącym ok. 2000 mieszkańców. Jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej. Prawa miejskie uzyskał w 1590 roku dzięki staraniom Stanisława Ciechanowskiego, starosty samborskiego. Trasa z kilometrażem na planie poniżej.

 


0,0 km trasy start z małego parkingu zlokalizowanego przy cerkwi greckokatolickiej św. Jerzego na ul. Cerkiewnej w Cieszanowie. Cerkiew jest datowana na 1900 rok i została wybudowana w miejscu starszej drewnianej. Obok cerkwi stoi murowana dzwonnica prawdopodobnie z XX wieku.W roku 2015 zaniedbana cerkiew została wyremontowana i obecnie mieści Centrum Koncertowo-Wystawiennicze. Cerkiew można zwiedzać z przewodnikiem od poniedziałku do piątku o godz. 9 oraz 13.  Jedziemy ul. Cerkiewną która doprowadza do rynku.
 

Dawna cerkiew św.Jerzego w Cieszanowie.

0,2 km trasy – rynek w Cieszanowie. Jedziemy na wprost wykorzystując ścieżkę terenów zielonych rynku.

0,32 km trasy – rynek w Cieszanowie. Przy budynku Urzędu Miasta i Gminy skręcamy jedziemy na wprost w ul. Mickiewicza. Drogowskaz turystyczny informuje że prowadzi do kąpieliska(poprowadzony jest nią szlak rowerowy okrężny koloru brązowego relacji Cieszanów-Nowe Sioło-Dachnów-Cieszanów) . Po prawej stronie mijamy budynek posterunku policji. Jadąc ul. Mickiewicza mijamy po prawej stronie ulice: Wincentego Witosa i Dworcową.

 

0,65 km trasy – ulica Mickiewicza krzyżuje się z drogą nr 865. Zachowując szczególną ostrożność przejeżdżamy na wprost jadąc dalej ulicą Mickiewicza.
 
Skrzyżowanie z drogą nr 865. 

 

1,2 km trasy – z lewej mijamy dochodzącą do ul. Mickiewicza ulicę Sportową. Ulicą Sportową biegnie szlak rowerowy do Gorajca.

 

1,3 km trasy – w prawo odchodzi ulica bez nazwy doprowadzająca do ośrodka domków wypoczynkowych zlokalizowanych przy kąpielisku. Wjazd na teren ośrodka ok. 200 metrów od ulicy Mickiewicza.
 
Domki kempingowe przy kąpielisku. 
 
 
Kapliczka przy ul. Mickiewicza w Cieszanowie. 

My jedziemy dalej prosto mijając po lewej stronie budynek Zespołu Szkół i zlokalizowany za nim Dom Kultury oraz amfiteatr.

 

2,0 km trasy – po prawej starodrzew dawnego parku dworskiego w którym z dużym trudem można poprzez zadrzewienie dostrzec pozostałości dworu Rojewskich.
 
Park i dwór w Nowym Siole. 
 
Teren prywatny – w pewnym miejscu widoczna wydeptana ścieżka przez ciekawskich. Kto tam zajrzy ujrzy ruiny dworu od strony północno-wschodniej. 
 
Dwór Rojewskich od strony północnej. 

2,1 km trasy – skręcamy w drogę asfaltową na lewo która prowadzi na groblę między stawami w kierunku Nowego Sioła. Przez gąszcz parkowych drzew można dostrzec pozostałości dworu.
 
Dwór Rojewskich od strtony parku - strona wschodnia. 

2,2 km trasy – Po prawej stronie pozostałości bramy i wjazd na posesję dworu Rojewskich. Jak wspomniałem jest to teren prywatny z tablicą zakazującą wstępu. Jednak aparatem fotograficznym można z tej strony całkiem dobrze złapać w kadrze wschodnią elewację dworu.
 
Widok od strony wschodniej na park i dwór Rojowskich w Nowym Siole. 
 
Nie jest znana dokładna data zbudowania dworu w Nowym Siole, miejscowości która była wzmiankowana już w roku 1435. Wiadome jest, że już w roku 1590 właściciel Nowego Sioła Stanisław Cieszanowski założył miasto Cieszanów i w tamtym okresie dwór obronny nazywano zamkiem cieszanowskim.
 
Widok od strony wschodniej na park i dwór Rojowskich w Nowym Siole.
 
Dwór ma bardzo bogatą historię – podczas powstania Chmielnickiego został zniszczony przez wojska kozacko-tatarskie. Na przestrzeni lat zmieniał swoje przeznaczenie oraz właścicieli.
 
Dwór Rojowskich w nowym Siole - arkadowe wejście od strony wschodniej.Był własnością Aleksandra Stanisława Bełżeckiego (wojewody podolskiego), rodziny Wielohorskich, Komorowskich, Jakuba Jana Zamoyskiego i dopiero w początkach XIX wieku wszedł w posiadanie rodu Rojowskich.
 
       Starodrzew w parku dworskim w Nowym Siole.
W tym czasie Feliks Rojowski dobudował piętro i zamienił dwór w klasycystyczny pałac. W przewodnikach i na mapach turystycznych o dzisiejszych ruinach używa się nazwy dwór Rojowskich ale ostatnimi właścicielami od końca XIX wieku była rodzina Gnoińskich która dobudowała kolumnowy portyk. Użytkowali dwór do czasu wybuchu II wojny światowej.
 
Po tym okresie dwór przejęli  Rosjanie, następnie Niemcy. Po wojnie w budynku działała szkoła rolnicza a następnie przedsiębiorstwo Iglopol. Po zakończeniu działalności budynek uległ dewastacji i obecnie wygląda tak jak na zdjęciach.
 
2,3 km trasy – w lewo odchodzi droga biegnąca wzdłuż Brusienki. My jedziemy na wprost przez groblę pomiędzy stawami i łąkami.
 
Widok z grobli w kierunku zachodnim. 
 
 
Widok z grobli w kierunku wschodnim. 
 
2,7 km trasy – po lewej pomiędzy drzewami kapliczka.
 
Kaplczka przy grobli. 

 

3,0 km trasy – dojeżdżamy do prostopadłego skrzyżowania we wsi Nowe Sioło. Na moment opuszczamy szlak rowerowy brązowy i skręcamy w lewo (szlak umocnień Mołotowa) by zobaczyć potężną bryłę kościoła pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Nowym Siole.

 

3,6 km trasy – kościół pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Nowym Siole. Pierwotnie była to cerkiew grecko-katolicka św. Eliasza Proroka wymurowana w 1907 roku w miejscu starej drewnianej. Po I wojnie światowej przejęta przez kościół rzymsko-katolicki.

Wracamy do 3,0 km trasy, mijamy go na wprost – jedziemy drogą doprowadzającą do Cieszanowa.

4,8 km trasy – skręcamy z asfaltu na lewo, w drogę polną utwardzoną która na całej długości przebiega skosem aż do Dachnowa. Z tej racji nazywana jest przez miejscowych „skośną drogą”.  To właśnie nią wytyczony jest szlak rowerowy brązowy do Dachnowa.

 

5,2 km trasy – w tym miejscu nasza doga polna lekko skręca w prawo biorąc kierunek na Dachnów. Przed nami po prawej widoczny schron Linii Mołotowa.

Schron Linii Mołotowa.
 
6,6 km trasy – po prawej zadaszone miejsce wypoczynku, a za nim w odległości ok. 50 metrów schron bojowy tzw. linii Mołotowa mającej w założeniu bronić Rosjan przed inwazją niemiecką.
 
Miejsce wypoczynkowe w pobliżu schronu. 
 
 
 
Schron Linii Mołotowa przy szlaku rowerowym brązowym prowadzącym do Machnowa.
 
Ten konkretny schron bojowy o grubości czołowej 150 cm był wyposażony w 45 mm armatę pancerną wtaczaną do schronu przez załogę. W okolicy istnieje jeszcze kilka takich schronów. Drogą polną obok schronu można dojechać do drogi asfaltowej Cieszanów-Dachnów. My jednak jedziemy dalej zgodnie ze szlakiem brązowym drogą skręcającą lekko w lewo – w kierunku widocznego skraju lasu. Można też pojechać na wprost i dojechać do Dachnowa w okolicy kościoła.
 
 
6,9 km trasy – wspomniany lasek. Jedziemy drogą szlakową wzdłuż jego granicy z drogą. Po wjechaniu na lekkie wzniesienie ukazuje się widok na Dachnów a właściwie na jego przysiółek ""za karczmą".
 
Widok ze szlaku brązowego na Dachnów "za karczmą"
 
8,3 km trasy – jesteśmy w Dachnowie w przysiółku „za karczmą” na ulicy Zakarczmarnej. Skręcamy w prawo – w oddali widać wieżę kościoła pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Dachnowie.
 
Kościół i pomnik w Dachnowie. 

 

9,3 km trasy – skrzyżowanie z drogą 865 i 866. Na jego południowo-wschodnim narożniki stoi kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego oraz pomnik ku czci poległych bohaterów. Jest to pomnik z orłem na cokole, będący kopią pomnika z 1928 roku ufundowanego w 10 rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości.

My skręcamy w lewo i około 200 metrach jedziemy zachowując ostrożność ruchliwą drogą nr 866.

 

9,5 km trasy – skręcamy z drogi nr 866 na prawo w ul. Cerkiewną. Jak sama nazwa wskazuje wkrótce osiągniemy nasz główny cel wycieczki – zabytkową cerkiew w Dachnowie Podwyższenia Krzyża Świętego.
 
Cerkiew Podwyższenia Krzyża Świętego w Dachnowie - widok od strony wschodniej. 

9,6 km trasy – cerkiew grecko-katolicka Podwyższenia Krzyża Świętego w Dachnowie włączona do Podkarpackiego Szlaku Architektury Drewnianej.
 
Cerkiew Podwyższenia Krzyża Świętego w Dachnowie.Jest to jedna z pierwszych świątyń wymieniona w źródłach pisanych już w 1531 roku. Była ona wtedy zniszczona przez Tatarów.
 
Na jej miejscu została wybudowana kolejna w 1630 lub 1635 roku.
 
         Cerkiew Podwyższenia Krzyża Świętego w Dachnowie.
 
 
Cerkiew Podwyższenia Krzyża Świętego w Dachnowie - widok od strony zachodniej. 
 
Ta obecna została zbudowana w 1929 roku na zrębie starszej cerkwi z 1735 roku. Wtedy to dobudowano do części środkowej sanktuarium i babiniec.
 
Drewniana dzwonnica w Dachnowie.Dzisiejszy doskonały wygląd zawdzięcza generalnemu remontowi z roku 2017 kiedy to po półrocznym remoncie odnowiono ściany, przebudowano fundamenty, wymieniono okna, przeprowadzono remont dachu i wymieniono instalację elektryczną. Odremontowana została również dzwonnica i ogrodzenie.
 
       Drewniana dzwonnica w Dachnowie.

 

Powracamy na trasę naszej wycieczki do skrzyżowania dróg przy kościele (teraz to 10,2 km trasy) skręcając na nim na lewo w drogę nr 865 prowadzącą w kierunku Oleszyc. Po ok. 200 metrach zjeżdżamy na prawo w ul. Szkolną.

 

10,1 km trasy – ulica Szkolna którą będziemy jechać. Uwaga: od cerkwi można do ul. Szkolnej dojechać ciągiem pieszym przez tereny rekreacyjne i kładki – jest to mały skrót. Jadąc tym skrótem i oglądając się do tyłu zobaczymy cerkiew od strony zachodnie - zdjęcie dolne.
 
Cerkiew Podwyższenia Krzyża Świętego w Dachnowie. 
 

10,9 km trasy – po trzech minutach jazdy ul. Szkolną docieramy do odchodzącej na prawo drogi rolniczej. Po lewej stronie Szkolnej charakterystyczny zarastający staw. My skręcamy w prawo.
 
 
.... zarastający staw. 

 

11,0 km trasy – po lewej stronie ul. Krakowska. Na rogu kapliczka – my jedziemy prosto drogą zamkniętą dla ruchu samochodowego o czym informują znaki drogowe.
 
 

 

12,2 km trasy – skrzyżowanie z tzw. „Białą Drogą”. My dalej prosto, ale już drogą gruntową.
 
... dalej droga polna gruntowa w dobrym stanie. 
 
 
 
 
 
 

 

13,6 km trasy – ostry zakręt w prawo a po 200 metrach ostry zakręt w lewo. Po lewej stronie przy granicy z lasem pojedyncze zabudowanie.
 
 
 
 
 

 

14,3 km trasy – po lewej zaczyna się las. Jedziemy dalej prosto z tym, że na początku lasu kończy się droga gruntowa a zaczyna deoga asfaltowa.
 
     

 

14,6 km trasy – z prawej dochodzi droga asfaltowa m. Czereśnia. Jedziemy dalej  prosto.
 
 

 

14,8 km trasy – po lewej mała polanka w lesie z ulokowanym na niej punktem wypoczynkowym.
 
 

15,3 km trasy– zakręt w lewo, a za 300 metrów zakręt w prawo.

15,8 km trasy – ulica Leśna dochodzi do ul. Niemstowskiej. Skręcamy w nią na prawo. Niemstowska przechodzi w ul. Ignacego Skorupki którą dojedziemy do cmentarza w Ciechanowie.

 

16,9 km trasy – parking nieutwardzony cmentarza parafialnego przy ul. ks.Ignacego Skorupki. Zobaczyć  na nim można zarówno współczesne nagrobki jak również zabytkowe z II-giej połowy XIX wieku.  Na cmentarzu parafialnym wyróżnia się wielkością kaplica wybudowana w 1900 roku w której jest pochowany ksiądz Aleksander Zawadzki, wieloletni proboszcz parafii.
 
Parking nieutwardzony przy cmentarzu parafialnym w Cieszanowie.
 
 
Cmentarz parafialny w Cieszanowie. 

 

17,1 km trasy – naprzeciwko cmentarza parafialnego znajduje się duży dziewiętnastowieczny cmentarz żydowski. Cmentarz jest ogrodzony, ale nie ocalał ani jeden oryginalny nagrobek. W czasie okupacji niemieckiej kamienne płyty (macewy) zostały użyte przy budowie okolicznych dróg.
 
Cmentarz żydowski w Cieszanowie, 
 
W 1990 roku staraniem Fundacji Rodziny Nissenbaumów cmentarz uporządkowano i odbudowano ohel w którym pochowany jest cieszanowski cadyk Symcha Isachar Halberstam.
 
Wewnątrz na macewie wyryty napis w języku hebrajskim o treści:  "Korona Tory. Tu spoczywa chwała świętości naszego pana, nauczyciela i rabina. Rabin, święty i sławny gaon, Święte Światło, Przejrzyste Lustro, Splendor pokolenia, sprawiedliwy - podstawa świata, Walczący w wojnie Pana z poświęceniem życia, Oddał swe życie dla ubogich Ziemi Świętej.
 
      Ohel cadyka na cmentarzu żydowskim w Cieszanowie.
 
Nauczyciel i oświeciciel Izraela, nasz nauczyciel i rabin Symcha Issachar Ber, niech zasługi cadyka będą nam obroną. Przewodniczący sądu rabinackiego w świętej gminie Cieszanowie.
 
Syn świętego gaona, cadyka - podstawy świata, światła diaspory Jezechiela Szragi, niech zasługi cadyka będą nam obroną, przewodniczącego sądu rabinackiego w Sieniawie. Zmarł w sobotę wieczór 20 tewet 674 roku według skróconej rachuby. Niech jego dusza związana będzie w węzeł życia. Ohel i macewa odbudowane zostały w 1991 roku. Niech jego zasługi będą obroną nam i całemu Izraelowi"

 

17,7 km trasy  - koniec wycieczki na małym parkingu przy cerkwi na ul. Cerkiewnej. Jeżeli ktoś jest ciekawy może przejść na drugą stronę głównej ulicy, gdzie za blokiem nr 1 ukrywa się odnowiony budynek dawnej żydowskiej synagogi.
 
Cerkiew św. Jerzego w Cieszanowie - widok od strony synagogi.
 
 
Odnowiona synagoga w Cieszanowie. 
 
Przy wejściu do synagogi tablica Fundacji Dziedzictwa Żydowskiego w trzech językach o treści: "Budynek dawnej synagogi z 1889 roku. Żydzi osiedlili się w Cieszanowie w XVII wieku. W 1921 r. mieszkało ich tu 939,  stanowiąc 42% ogółu mieszkańców. Większość zamordowali Niemcy w czasie II wojny światowej. Tylko nieliczni ocaleli. Cześć ich pamięci."
Obecnie w budynku mieści Dom Dziennego pobytu w Cieszanowie.
 
https://pl.wikipedia.org/wiki/Cieszan%C3%B3w
http://cmentarze-zydowskie.pl/cieszanow.htm
http://www.polskaniezwykla.pl/web/place/51603,cieszanow-cmentarz-parafialny.html
https://pl.wikipedia.org/wiki/Cerkiew_Podwy%C5%BCszenia_Krzy%C5%BCa_%C5%9Awi%C4%99tego_w_Dachnowie