FOTOGRAFIA AMATORSKA
Zbigniew Wójcik
   STRONA GŁÓWNA      JURA      Zamek Smoleń i okolice

Wyżyna Krakowsko-Częstochowska  -  Wycieczka na Zamek Smoleń i okoliczne skałki.

                                                                        wycieczka z dnia 20 lutego 2014r. 
 
         
 
 
W tej relacji  pokażę  kilkanaście  zdjęć  z  wycieczki   jaką  odbyliśmy  z  wnuczką  do  Zamku Smoleń  na  Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej.
Z naszej kwatery w Podzamczu k/Ogrodzieńca to około 15 minut jazdy samochodem.               
 
         
   
 
Z Podzamcza jedziemy drogą nr 790 w kierunku miejscowości Pilica. W tej miejscowości (na 8 km od startu) skręcamy w prawo w ul. Różaną. Z uwagi na dość skomplikowany przejazd przez miejscowość Pilica załączam grafik skrętów który pomoże wyjechać na drogę nr 794 prowadzącą do Smolenia. Całość dojazdu samochodem to około 13,5 km.
 
Wjeżdżając do m. Smoleń na ostrym zakręcie skręcamy w prawo w kierunku widocznego na wzgórzu Zamku. Po ok. 100 metrach dojeżdżamy do charakterystycznego miejsca tj. małego bezpłatnego parkingu z wiatą turystyczną znajdującego się po lewej stronie drogi. Jesteśmy na miejscu.
 
 
           
 
Na szczycie widać Zamek Smoleń do którego prowadzi droga przez bukowy las. O tej porze roku trochę rozjeżdżona przez ekipy remontujące ruiny Zamku.
 
 
 
Stoki wzgórza Smoleń wraz z ruinami zamku i rosnącym lasem bukowym oraz inną roślinnością w roku 1959 zostały uznane za rezerwat krajoznawczy "Smoleń". Na obszarze 4,3 ha znajdują się duże obszary porośnięte buczyną karpacką, jesionem i modrzewiem. Trafiają się okazy nawet 200-letnie a w poszyciu występuje storczyk, obuwnik pospolity.
 
              
 
Dla lepszego prześledzenia historii Zamku Smoleń załączam plan zamku co pozwoli zlokalizować przedstawiane zdjęcia w czasie czytania tej relacji.
 
 
 
Istnieje kilka sprzecznych hipotez o początkach tego miejsca które nie są potwierdzone naukowymi badaniami, dlatego nie będę o tym pisał. Pierwsze wiarygodne potwierdzenia o wzniesieniu kamiennej budowli obronnej  pochodzą z 1394 roku kiedy to Otton z Pilczy herbu Topór lub jego ojciec Jan Otton wybudował  na wzgórzu  zamek górny z wysoką wieżą o średnicy 7,5 metra, oraz budynek mieszkalny. Te obiekty są zaznaczone na planie  literą "A"  - są najstarszą ocalałą częścią zamku.
 
 
 
My mozolnie podchodzimy ścieżką w kierunku wejścia na "zamek dolny wschodni" zaznaczony na planie literą "B". Idąc bukowym lasem po lewej stronie oglądamy mury tzw. "Zamku dolnego zachodniego" o którym napiszę później.
 
 
 
 
Najpierw jednak odwiedzimy zamek dolny wschodni . Na jego dziedziniec gospodarczy wprowadza łukowata wschodnia brama wjazdowa.
 
 
Budowa wschodniego zamku dolnego nastąpiła w XV wieku i jest to budowla na planie pięciokąta obejmującego dziedziniec gospodarczy, pomieszczenia mieszkalne dla załogi zamku i pomieszczenia składu broni.
 
 
 
Mur otaczający tą część zamku Smoleńskiego posiadał tzw. krenelaż czyli blanki - wcięcia w murze z wolnymi przestrzeniami. Krenelaż służył jako ochrona dla obrońców zamku. Obecnie mało widoczne.
 
 
 
 
 
 
 
 
... widok zamku górnego z dziedzińca zamku dolnego wschodniego.
 
 
Z zamku dolnego wschodniego kierujemy się przez łukowatą bramę wjazdową w kierunku zamku dolnego zachodniego.
 
Jest to najlepiej zachowana oryginalna brama wjazdowa na całej Jurze Krakowsko-Częstochowskiej.
 
 
 
 

 
 
 
Wracamy tą samą ścieżką którą podchodziliśmy. Tym razem po naszej prawej stronie poprzez ogołocone z liści drzewa widać zamek górny  i zachodni.
 
 
 
        
 
Od roku 2012 na Zamku Smoleń trwają intensywne prace renowacyjne mające na celu zabezpieczenie i wzmocnienie murów. Prace trwają i na stan luty 2014 brak jest dogodnego podejścia na zamek wschodni.  
 
 
 
 
 
 
Prawdę mówiąc  to zamek z uwagi na trwające roboty jest jeszcze nieudostępniony  dla turystów, a w wejściu wisi tabliczka że przejście wzbronione. Nikogo nie było więc wchodzę i robię kilka zdjęć. 
 
Po wejściu okazuje się, że zamek dolny zachodni (na planie oznaczony literą "C")  jest znacznie większy niż wschodni. Dziedziniec jest w kształcie prostokątnym i w znacznie lepszym stanie, a prace zabezpieczające przynoszą widoczne efekty.
 
         
 
Ta część zamku została wybudowana prawdopodobnie w połowie XVI wieku za czasów Jana Granowskiego, chociaż niektóre źródła twierdzą że mogła powstać wcześniej za czasów Elżbiety z Pilczy. Były tu pomieszczenia mieszkalne i gospodarcze.
 
Na przestrzeni lat zamek zmieniał właścicieli, a po okresie potopu szwedzkiego, kiedy to został ograbiony i spalony zaczął popadać w ruinę. Następni właściciele go nie odbudowywali, więc popadał w coraz to większą ruinę. W  1959 roku utworzono rezerwat krajobrazowy "Smoleń", a latach osiemdziesiątych przeprowadzono pierwsze prace zabezpieczające. Na większą skalę prowadzone są obecnie.
 
Pomimo ogromnych zniszczeń w tej części zamku Smoleńskiego zachowało snajwięcej oryginalnych fragmentów murów jak chociażby ściana z oknami do komnat.
 
 
 
 
 
... ściana z oknami, na pierwszym planie zamkowa studnia.
 
 
... komnata narożna z okienkiem.
 
Podczas ostatnich prac remontowych baszty północnej na zamku dolnym zachodnim w czasie odgruzowywania odsłonięto wejście do dolnej kondygnacji baszty, które zabezpieczone możemy dzisiaj oglądać.
 
 
  ... widok baszty północnej.
 
 
... piękne wejście do dolnej kondygnacji wieży północnej. Widoczne liczne otwory po belkach stropowych.
 
 
 
... widok na basztę północną. Widoczne almarie czyli rodzaj wnęk m murze, które przeważnie były obudowane deskami - takie dzisiejsze szafki.
 
Część dolna  zachodnia połączona była z wieżą zamku górnego murem ze schodami, co w roku 2013 zostało odtworzone. Po wygodnych schodach można bezpiecznie wejść na dziedziniec zamku górnego.
 
 
.... stołp zamku górnego widoczny z jednej z komnat zamku dolnego zachodniego.
 
Wieża na zamku górnym tzw. stołp służyła do ostatecznej obrony w czasie oblężenie zamku. To w nim kryła się załoga i prowadziła ostrzał napastników. Wejście do stołpu było umieszczone wysoko nad poziomem gruntu i wchodziło się przez nie po drabinie wciąganej do wnętrza.
 
        
 
 
 
 
A w samej wieży zamku górnego zostały wybudowane metalowe schody co pozwoli turystom wchodzić na szczyt i podziwiać panoramy okolic.
 
        
 
Kończymy zwiedzanie Zamku Smoleń i idziemy na spacer w okoliczne skałki. Z parkingu przy zamku maszerujemy do końca widocznej na górnym zdjęciu drogi, skręcamy w lewo i dochodzimy do granicy lasu. Lasem jeszcze kilkaset metrów i przy tablicach informacyjnych stojących po lewej stronie drogi skręcamy na ścieżkę leśną - jest to ścieżka edukacyjna oznaczona kolorem czerwonym.
 
 
 
Już po około 100 metrach spotykamy trzy ostańce pośród rosnących w tym miejscu buków i brzóz. Niestety nie zdołałem określić ich nazwy - na mapie są jedynie zaznaczone.
 
 
 
 
 
 
Po następnych 100 - 150 metrach  ścieżka edukacyjna skręca w prawo i zaczyna piąć się w górę zbocza w kierunku następnych skałek. Po podejściu okazuje się że doszliśmy do otworu jaskini krasowej.
 
           
 
 
Z tablicy informacyjnej dowiadujemy się, że procesy krasowe polegają na rozpuszczaniu przez wodę niektórych skał tzw.krasowiejących.
 
Najczęściej jest to sól kamienna, gips, wapień i dolomit.
 
Większość Jury Krakowsko-Częstochowskiej zbudowana jest  ze skał wapiennych i tu właśnie występują najlepiej wykształcone formy krasowe.
 
 
 
 
 
Ze względu na dużą odporność wapieni formy te zachowują się nie zniszczone przez długi okres.
 
Wapień jest skałą zbudowaną głównie z węglanu wapnia-kalcytu.
 
Czysty kalcyt jest mało rozpuszczalny prze wodę i dopiero woda nasycona dwutlenkiem węgla przyspiesza proces rozpuszczania skały - czyli krasowienie.
 
Wody spływające po powierzchni przenikają w głąb skał poprzez szczeliny i pęknięcia, nasycają się dwutlenkiem węgla i powodują rozpuszczanie wapienia co skutkuje powiększaniem szczelin.
 
 
W ten sposób powstają podziemne formy krasowe między innymi rynny, meandry, kotły wirowe czy też przepiękne jaskinie, tunele.
 
My właśnie oglądamy jeden z takich krasowych tuneli.
 
 
 
 
 
            
 
Podchodzimy jeszcze ok. 200 - 300 metrów na wzgórze gdzie wśród gęstwiny wyrasta mur ostańców. Wprowadza między nie znakowana ścieżka dydaktyczna oznaczona kolorem czerwonym.
 
        
 
 
          
 
           
 
 
        
 
Znaki czerwone zgodnie z mapą  prowadzą do Doliny Wodącej Ostańca Biśnik, Grodziska Chłopskiego, Grodziska Pańskiego.
 
Ponieważ mieliśmy inne plany na resztę dnia wracamy na kwaterę w Podzamczu. Dokładniejsze zwiedzenie okolicy Smolenia odkładamy na inny wyjazd. Jedno wiemy,że tu kiedyś wrócimy po zaplanowaniu trasy okrężnej.
 
 
 
Wyjście do strony głównej:  STRONA GŁÓWNA 
 
 
Wspierane przez Hosting o12.pl