FOTOGRAFIA AMATORSKA
Zbigniew Wójcik
   STRONA GŁÓWNA      ROZTOCZE      Roztocze - wycieczka rowerowa Parkiem Krajobrazwym Puszczy Solskiej. Trasa: Józefów-Fryszarka-Błudek-Czartowe Pole-Józefów.
 
 
 
JÓZEFÓW-RYNEK
 
ROZTOCZE.  Wycieczka rowerowa Parkiem Krajobrazowym Puszczy Solskiej. Trasa: Józefów - Fryszarka - Błudek - Czartowe Pole - Józefów.
 
Wycieczka - czerwiec 2022 r.
 
W roku 2021 pokazałem wycieczki pięknymi drogami leśnymi przebiegającymi przez Puszczę Solską. Między innymi była to wycieczka rowerowa zaczynająca się w Narolu - fotorelacja z tej wycieczki tu: http://www.telezbyszek44.pl/Roztocze--Wycieczka-rowerowa-szlakami-Parku-Krajobrazowego-Puszczy-Solskiej-.php
 
            ... gdzieś w Puszczy Solskiej.
 
                               
Dzisiaj zapraszam na dalszą jazdę po Puszczy Solskiej – tym razem ruszymy z Józefowa i pojedziemy przez Fryszarkę, następnie zobaczymy pomnik partyzantów, odwiedzimy cmentarz żołnierzy AK w Błudku i ciekawy kamieniołom w Nowinach. Na moment zatrzymamy się na parkingu przy rezerwacie Czartowe Pole by powrócić przez Hamernię, Parysówkę do Józefowa. Długość wycieczki to ok. 31,1 km.
Dzisiejsza trasa, tak jak i poprzednia przebiega leśnymi drogami i duktami Parku Krajobrazowego Puszczy Solskiej.
 
Park krajobrazowy został utworzony w 1988 roku w obrębie gmin Józefów, Aleksandrów, Łukowa, Obrza, Narol i Ciechanów.
 
W Parku 86,6% to lasy w wieku 40-60 lat – a to na pewno zagwarantuje nam dobrą wentylację płuc.

0,0 km trasy – A więc ruszamy.
 
Początek wycieczki na rynku w Józefowie w okolicy Urzędu Gminy i pawilonu geoturystycznego który pełni również funkcję informacji turystycznej.
 
Wszystkim turystom rowerowym jest wiadomo, że w Gminie Józefów mającej tytuł Rowerowej Stolicy Roztocza znajdą wiele szlaków rowerowych o różnej długości i trudności, a jednym z nich jest na szlak rowerowy przebiegający w 95% przez obszar Parku Krajobrazowego Puszczy Solskiej -  oznaczony na mapach turystycznych numerem nr 5. 
 
Trasa tego szlaku pokazana na mapce obok.
 
Uwaga praktyczna: warto wejść na chwilę do informacji turystycznej i poprosić o bezpłatną mapę turystyczną w skali 1:25000 z naniesionymi trasami rowerowymi gminy Józefów.
 
Dla ułatwienia załączam poniżej fragment trasy z naniesionym kilometrażem wyjazdu i powrotu do Józefowa.
 
 
 
 
Rynek w Józefowie. Zrewitalizowany w 2011 roku rynek w Józefowie jest sam w sobie atrakcją turystyczną. Kto ma więcej czasu może rozpocząć wycieczkę od obejścia placu na którym odnajdzie kilka ciekawych obiektów, między innymi: fontannę z 8-mioma postaciami zwierząt występującymi w okolicznych lasach, zegar słoneczny, pręgierz, pomnik poświęcony bohaterom walk niepodległościowych oraz wiele rzeźb wykonanych przez studentów będących pokłosiem warsztatów plenerowych. Wokół rynku sporo zieleni, ławek oraz sklepików.
 
 
... Rynek w Józefowie. 
 
 
... fontanna na rynku w Józefowie. 
 
 
Jazdę rozpoczynamy ulicą Krótką, a następnie jedziemy południową stroną rynku tj. ulicą Biłgorajską. Mniej więcej w połowie rynku wypatrzeć można ciekawy obiekt w postaci ordynackiego pręgierza z XVIII wieku. Jest to kopia pręgierza odnalezionego pod koniec lat 90. XX wieku. Oryginał znajduje się w Izbie Przyrodniczej siedziby Nadleśnictwa Józefów.
 
0,2 km trasy – opuszczamy rynek skręcając na prawo w ulicę Leśną, by po ok. 80 metrach skręcić na lewo w ulicę Górniczą. Jest to ulica wyprowadzająca z Józefowa w kierunku Hamernii, Czartowego Pola, Suśca.
 
 
0,45 km trasy – w lewo odchodzi ulica Rzeczypospolitej Józefowskiej prowadząca do kamieniołomu Józefów. Odwiedzimy go w osobnej fotorelacji.
 
... kamieniołom Józefów.
 
My dalej prosto ul.Górniczą w kierunku Hamerni. Na 0,7 km trasy mijamy po lewej stronie budynek Szkoły Podstawowej im. Mieczysława Romanowskiego.
 
0,91 km trasy –  Pardysówka Mała skrzyżowanie ulic. Na wprost ulica Batalionów Chłopskich prowadząca w kierunku Hamernii, Czartowego Pola, Suśca. W lewo ulica Nowa, zaś na prawo Aleja |Stulecia Niepodległości. Skręcamy na prawo - przed nami prosta aleja prowadząca do dawnej osady Fryszarka.  Przebiega nią szlak rowerowy: nr 1 - Ziemi Józefowskiej
                                                                                                                nr 3 - Z dala od cywilizacji
                                                                                                                nr 5 - Parkiem Krajobrazowym Puszczy Solskiej
                                                                       
 
... droga szlakowa do Fryszarki. 


5,3 km trasy – z prawej strony dochodzi  Trasa Rowerowa Ziemi Józefowskiej która będzie nam towarzyszyć aż do 23,3 km tj. do parkingu przy rezerwacie "Czartowe Pole". My jedziemy dalej prosto w kierunku miejscowości Fryszarka.


7,1 km trasy – dojeżdżamy do miejsca gdzie dawniej istniała osada Fryszarka. Etymologiczna nazwa wywodzi się od słowa „fryszowano” - wytapiano surówkę z rud darniowych. Z tablicy informacyjnej możemy dowiedzieć się o historii tego miejsca.
 
 
... miejsce dawnej osady Fryszarka.
 
 
 

7,3 km trasy – most na rzece Sopot będącej prawym dopływem Tanwi. Jest to rzeczka o długości 24,3 km w większości płynąca przez Park Krajobrazowy Puszczy Solskiej. Jej uroki możemy podziwiać odwiedzając rezerwat "Czartowe Pole" do którego dojedziemy w dalszej części naszej wycieczki (będzie to 23,3 km naszej trasy). Póki co dalej jedziemy prosto.
 
... mostek na rzece Sopot w  dawnej osadzie Fryszarka. 
 
 
... rzeka Sopot we Fryszarce. 
 
7,6 km trasy – skrzyżowanie dróg leśnych. Do naszej drogi asfaltowej dochodzi z lewej strony droga leśna którą poprowadzony jest dojazd p-pożarowy nr 27 którym można dojechać do rezerwatu "Czartowe Pole". My dalej drogą asfaltową.
 
7,9 km trasy – od drogi asfaltowej w prawo odchodzi droga leśna którą poprowadzony jest pieszy Szlak Walk Partyzanckich. Wędrując tym szlakiem można można odwiedzić miejsca działalności walk partyzanckich między innymi: placówkę oddziału AK"Groma", miejsce boju oddziału AK "Topoli" i BCH "Skrzypika", pomnik "Podchorążówka", miejsce oporu oddziału BCH "Burzy" itp.
 
My dalej drogą asfaltową prosto - podziwiając Puszczę Solską.
 
... trasa rowerowa nr 5.
 
 
9,0 km trasy –  skrzyżowanie dróg leśnych. W prawo droga leśna na Malce, zaś w lewo droga leśna jako dojazd p-poż nr 28. Przy drodze p-poż obelisk upamiętniający stoczoną bitwę partyzancką.
 
... obelisk upamiętniający bitwę partyzancką pod Maziarzami.
 
Na kamiennym obelisku napis:
 
"Przechodniu przekaż pokoleniom że tu w uroczysku Maziarze nad Studzienicą zdziesiątkowane w walce oddziały partyzanckie Batalionów Chłopskich  i Armii Krajowej stoczyły 25-26 czerwca 1944 r. ostatni krwawy bój z wojskiem niemieckim.
 
CHWAŁA BOHATEROM.
 
W 61 rocznicę bitwy członkowie Koła Gminnego Z.K.R.P i B.W.P w Łukowej. Czerwiec 2005 r. "
 
Natomiast ustawione przez Komitet Budowy Pomnika stojące obok tablice pokazują miejsce bitwy oraz informują o jej przebiegu. 
 
Oddziały partyzanckie otoczone w lasach Puszczy Solskiej przez 30-tysięczną armię niemiecką toczyły zacięte boje z których największą potyczką była stoczona w dniach 24-25 czerwca bitwa nad rzeką Studzienicą w uroczysku Madziarze.
 
Pomimo bohaterstwa bronili się do końca ale ulegli przeważającej siłom niemieckim wyposażonym w ciężką broń i lotnictwo.
 
Jedynie bardzo nielicznym udało się wyrwać z okrążenia. Polegli w bitwie zostali pochowani na cmentarzu partyzanckim w Osuchach oraz na rodzinnych miejscach grzebalnych.  Obelisk ustawiony został w 2005 roku z inicjatywy mieszkańców Gminy Łukowa oraz organizacji kombatanckich.          
 
10,8 km trasy – z naszej prawej strony dochodzi droga leśna ze Szlakiem Walk Partyzanckich z którym spotkaliśmy się na 7,6 km naszej trasy. My dalej prosto asfaltem.
 
10,9 km trasy – skrzyżowanie dróg leśnych. W lewo odchodzi tzw. "Droga Bykowa" będąca dojazdem p-poż nr 9. Nazwa wywodzi się z  XIX wieku kiedy to przemytnicy pędzili byki w kierunku granicy. My dalej jedziemy prosto - tym razem dobrą drogą szutrową.
 
 
 
 
 
16,4 km trasy – skrzyżowanie z prostopadła drogą leśną. Skręcamy ma lewo w kierunku Błudka. Teraz prowadziła będzie nas jedynie trasa nr 1 (Ziemi Józefowskiej) i nr 5 (Parkiem Krajobrazowym Puszczy Solskiej). Od tego miejsca do końca wycieczki cały czas asfalt (z małym wyjątkiem dojazdu do cmentarza wojskowego w Błudku oraz do kamieniołomu w Nowinach).
 
 

 
19,9 km trasy – asfaltem dojeżdżamy do odgałęzienia gdzie leśna ścieżka (ze szlakiem pieszym krawędziowym) na prawo prowadzi do cmentarza wojskowego w Błudku.  W tą ścieżkę skręcamy. Dla lepszej orientacji załączam szczegółową mapkę tego fragmentu trasy z kilometrażem i lokalizacją ciekawszych obiektów.
 



20,2 km trasy – cmentarz wojskowy w Błudku. Jest to symboliczny cmentarz z siedmioma brzozowymi krzyżami w miejscu dawnego obozu zagłady założonego przez NKWWD i UB w 1944 roku w którym przetrzymywano głównie żołnierzy Armii Krajowej.
 
 
... symboliczny cmentarz wojskowy w Błódku

W tym miejscu na południowy zachód od drogi Józefów - Hamernia - Oseredek-Susiec istniał od  października 1944 r. do marca 1945 r. obóz w którym więzieni byli przeciwnicy "władzy ludowej". Obóz był ściśle chroniony a przebywający w nim więźniowie byli wykorzystywani do ciężkiej pracy w kamieniołomie który wkrótce odwiedzimy.
 
... miejsce w którym stał dom komendanta obozu.
 
... obelisk na symbolicznym cmentarzu wojskowym w Błudku.Dzisiaj o istnieniu dawnego obozu przypomina symboliczny cmentarz wojskowy oraz ustawione kamienne obeliski w miejscach dawnych budynków.
 

 
Do dnia dzisiejszego nie jest znana dokładna liczba więźniów którzy zginęli w tym obozie. Rożne źródła określają od 28 do 270.
 
W latach 151-1953 ciała zostały ekshumowane przez żołnierzy KBW i prawdopodobnie przeniesione na zamojską rotundę.
 
Kontynuujemy jazdę ścieżką szlakową lub drogą dojazdową  która doprowadza do drogi asfaltowej Hamernia-Czartowe Pole-Oseredek.
 
20,43  km trasy – droga asfaltowa, skręcamy na lewo w kierunku Czartowego Pola.
 
20,6  km trasy – po prawej stronie parking przy kamieniołomie Nowiny. Warto tu skręcić aby zobaczyć nieczynne wyrobisko kamieniołomu.


... kamieniołom Nowiny.

21,1 km trasy– kamieniołom w Nowinach. Położony jest na południowo-wschodnim zboczu Krzyżowej Góry, niedaleko wsi Nowiny. W tym kamieniołomie pracowali i umierali od października 1944 roku do marca 1945 roku żołnierze AK z pobliskiego obozu zagłady w Błudku.
 
 
... kamieniołom Nowiny.
 
 
... kamieniołom Nowiny. 
 
 
Obecnie kamieniołom służy turystom – na skarpie z wybudowanej wieży widokowej można podziwiać widok na wyrobisko oraz puszczę Solską. Jest również duża wiata przeciwdeszczowa.
 
... kamieniołom Nowiny.
 
 
... kamieniołom Nowiny.
 


Powracamy do drogi głównej (21,6 km trasy) i skręcamy w prawo w kierunku Józefowa – następnym obiektem do którego jedziemy będzie parking przy rezerwacie Czartowe Pole.
 
... parking leśny przy rezerwacie Czartowe Pole.
 
 
... parking leśny przy rezerwacie Czartowe Pole. 


24,6 km trasy – po lewej stronie drogi Józefów- Hamernia – Susiec duży parking leśny przy wejściu do rezerwatu Czartowe Pole. Najlepszy dojazd samochodem to z Józefowa – ok. 7km, zaś z Suśca – ok. 8 km.
 
... rezerwat Czartowe Pole. 
                                                                                                                                                                    

Rezerwat został utworzony 21 lipca 1958 roku na powierzchni 63 hektarów – w tym ochronie ścisłej podlega 27 hektarów. Na parkingu znajdują znajdują się wszelkie udogodnienia dla turystów w postaci zadaszonych wiat przeciwdeszczowych, stołów i ławek oraz tablic informacyjnych – dogodne miejsce na odpoczynek przed dalszą jazdą rowerem.

 
                 ... rezerwat Czartowe Pole.              ... rezerwat Czartowe Pole.                                                                                                                    
Kto ma chęć może pozostawić rower i wykonać spacer ścieżką prowadzącą rezerwatem wzdłuż rzeki Sopot. Ścieżka okrężna ma długość ok.1,4 km a czas przejścia to ok. 1 godzina – na trasie ścieżki malownicze widoki odcinka rzeki Sopot z licznymi progami tworzącymi małe wodospady zwane „szumami”, kładkami i rzadkimi gatunkami rośli i zwierząt.
 
... rezerwat Czartowe Pole. 
 
 
... rezerwat Czartowe Pole. 
 
Atrakcyjność tego miejsca dopełniają zarastające zielenią ruiny dawnej manufaktury-papierni produkującej papier głównie dla potrzeb Ordynacji Zamojskich. Ruiny zakładu zlokalizowane są na brzegu Sopotu w bezpośrednim sąsiedztwie ścieżki.
 
 
... ruiny papierni w rezerwacie Czartowe Pole.


Ścieżka prowadzi dołem zbocza porośniętego borem sosnowo-świerkowo-jodłowym. Fotorelację z wędrówki tą ścieżką można obejrzeć tu:  >Roztocze - Rezerwat Czartowe Pole


My po krótkim odpoczynku ruszamy w kierunku Józefowa. Przejeżdżany most na Sopocie i skręcamy w prawo. Po lewej stronie, na łuku drogi stoi figura św. Nepomucena.Jedziemy przez wieś Hamernia.
 
Hamernia została założona w XVII wieku i w początkowym okresie nosiła nazwę Ruda Sopocka.W tym okresie Zamojscy zbudowali tu papiernię (hamernię) od której wywodzi się obecna nazwa. Manufaktura produkowała 4000 ryz papieru w kilku gatunkach co czyniło ją jedną z największych tego typu zakładów w Królestwie Polskim.
 
Należy zachować szczególną uwagę gdyż na tym odcinku (ok. 2,1 km) nie ma ścieżki rowerowej  i jedziemy główną drogą Józefów-Susiec.

a towarzyszy nam szlak nr 5 (Parkiem Krajobrazowym Puszczy Solskiej) oraz szlak nr 6 (Geoturystyczny Roztocza Środkowego), oraz Gren Velo Wschodni Szlak Rowerowy.

25,5 km trasy – skrzyżowanie dróg asfaltowych we wsi Hamenia. Skręcamy w lewo w kierunku Józefowa. Od tej pory jedziemy aż do samego Józefowa wybudowaną po nasze lewej stronie ścieżką rowerową, a poprowadzą nią trasy nr 3, 4, 5, 6 oraz Gren Velo Wschodni Szlak Rowerowy.


... ścieżka rowerowa Hamernia-Józefów.


29,7 km trasy – skrzyżowanie w Parysówce. W prawo odchodzi ulica Sosnowa. Opuszczamy szlaki i skręcamy w Sosnową aby skrótem dojechać do kościoła i rynku w Józefowie. Po ok. 100 metrach ulica ulica skręca w lewo – my również.


Dojeżdżamy do ulicy Nowej. Skręcamy w prawo a po 100 metrach w lewo w ulicę Władysława Broniewskiego – w zasięgu wzroku kościół kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Józefowie. Po minięciu kościoła skręcamy na prawo w ulicę Partyzantów.


30,7 km trasy – wejście główne na plac kościelny. Kościół w stylu neobarokowym ufundował w 1886 roku hrabia Józef Zamoyski, a został on wybudowany w miejscu kościoła drewnianego z 1719 r. Część wyposażenia pochodzi ze starego kościoła – można zobaczyć barokową chrzcielnicę, dwie kropielnica oraz 18-głosowe organy z 1929 r.


30,9 km trasy – dojeżdżamy do rynku w Józefowie który pełni funkcję parku miejskiego z wieloma atrakcjami turystycznymi. Znajduje się tu murowany ratusz będący siedzibą władz miejskich, pośrodku rynku zobaczyć można ciekawą fontannę ozdobioną 8-ma rzeźbami zwierząt występujących w tych okolicach, wokół rynku ustawione są rzeźby ludzi i zwierząt wykonane podczas plenerów rzeżbiarskich przez studentów, przed budynkiem gminy ustawiony jest zegar słoneczny, wypatrzyć też można replikę dawnego pręgierza. Oryginalny pręgierz z XVIII wierku znajduje się na terenie Izby Przyrodniczej przy siedzibie Nadleśnictwa Józefów.


31,1 km trasy – koniec wycieczki w miejscu którym ją rozpoczynaliśmy tj. przy budynku Informacji Turystycznej.


 Powrót do strony głównej:  STRONA GŁÓWNA 
 
Powrt do podstrony:  ROZTOCZE 
 
 
https://pl.wikipedia.org/wiki/Sopot_(dop%C5%82yw_Tanwi)
https://www.roztocze-agroturystyka.pl/obiekty-zabytkowe/cmentarz-wojenny-w-budku.html
https://pl.wikipedia.org/wiki/Hamernia_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)
https://www.ejozefow.pl/turystyka/warto-zobaczy%C4%87.html